Απάντηση: Ο φορτιστής θα λειτουργεί στο 100% των δυνατοτήτων του για πάρα πολλές ώρες, με αποτέλεσμα να υπερθερμανθεί και να καεί. Επίσης, η μπαταρία θα κάνει πάνω από 14-16 ώρες να φορτίσει, κάτι που θα προκαλέσει "θειάκωση" στις πλάκες της και θα μειώσει δραματικά τη ζωή της.

Απάντηση: Όχι, αυτό είναι καταστροφικό για τον μόλυβδο. Κάθε φορά που συνδέετε μια μπαταρία μολύβδου στον φορτιστή (έστω και για 5 λεπτά), μετράει ως ένας ολόκληρος "κύκλος φόρτισης". Επειδή αυτές οι μπαταρίες αντέχουν περίπου 1.500 κύκλους, αν τις φορτώνετε σε κάθε διάλειμμα, θα τις αχρηστέψετε μέσα σε λίγους μήνες.

Απάντηση: Λόγω της εσωτερικής τους δομής, οι μπαταρίες λιθίου έχουν σχεδόν μηδενική ηλεκτρική αντίσταση και απώλειες. Μπορούν να απορροφήσουν τεράστια ποσότητα ρεύματος (Αμπέρ) χωρίς να ανεβάσουν επικίνδυνες θερμοκρασίες, κάτι που στον μόλυβδο θα προκαλούσε βρασμό των υγρών και λιώσιμο των στοιχείων.

Απάντηση: Ναι, είναι αλήθεια. Αν το λίθιο αποφορτιστεί εντελώς, ενεργοποιείται το εσωτερικό σύστημα ασφαλείας (BMS) και "κλειδώνει" τη μπαταρία για λόγους προστασίας. Μετά από αυτό το αυτόματο κλείδωμα, ο κοινός φορτιστής δεν μπορεί να την αναγνωρίσει και η μπαταρία δεν ενεργοποιείται ξανά με τον συνηθισμένο τρόπο. Σε μια τέτοια περίπτωση, απαιτείται ειδική διαδικασία επαναφοράς από εξειδικευμένο τεχνικό. Γι' αυτόν τον λόγο, το ηλεκτρονικό σύστημα του κλαρκ κλειδώνει αυτόματα τη λειτουργία του μηχανήματος όταν η μπαταρία πέσει στο 5-10%.

Απάντηση: Η τάση λειτουργίας (τα Volt). Πρέπει τα Volt της μπαταρίας και τα Volt του φορτιστή να είναι ακριβώς τα ίδια (π.χ. 24V, 48V, 80V). Αν συνδέσετε φορτιστή 48V σε μπαταρία 24V, θα κάψετε ακαριαία τα ηλεκτρονικά του κλαρκ και της μπαταρίας.

Απάντηση: Στις μπαταρίες μολύβδου, η στάθμη των υγρών πρέπει να ελέγχεται απαραίτητα μετά από κάθε φόρτιση, ανεξάρτητα από το αν θα χρειαστεί τελικά συμπλήρωμα ή όχι. Η συμπλήρωση με απιονισμένο νερό γίνεται συνήθως κάθε 5 με 10 φορτίσεις (ανάλογα με τη χρήση) και ΠΑΝΤΑ στο τέλος της φόρτισης —ποτέ πριν— γιατί αλλιώς τα υγρά θα διογκωθούν, θα ξεχειλίσουν και θα διαβρώσουν το κλαρκ. Αντίθετα, οι μπαταρίες λιθίου είναι "zero maintenance" (μηδενικής συντήρησης). Είναι ερμητικά κλειστές, δεν έχουν υγρά για συμπλήρωμα και δεν χρειάζονται ποτέ έλεγχο στάθμης ή απιονισμένο νερό.

Απάντηση: Το κουμπί αυτό κάνει μια ελεγχόμενη "υπερφόρτιση" με χαμηλά αμπέρ στο τέλος του κύκλου. Χρησιμεύει στο να φέρει όλα τα στοιχεία της μπαταρίας στο ίδιο επίπεδο ενέργειας (γιατί με τη χρήση κάποια στοιχεία εξασθενούν περισσότερο από άλλα) και να διαλύσει τα ιζήματα θείου στις πλάκες. Πρέπει να το πατάτε μια φορά την εβδομάδα, ιδανικά το Σαββατοκύριακο που το κλαρκ δεν θα δουλέψει, καθώς η διαδικασία κρατάει μερικές ώρες παραπάνω. Στις μπαταρίες λιθίου δεν υπάρχει τέτοιο κουμπί, γιατί η εξισορρόπηση των στοιχείων γίνεται αυτόματα και συνεχώς από τον ηλεκτρονικό εγκέφαλο (BMS) σε κάθε φόρτιση.

Απάντηση: Φυσικά και υπάρχει ένας πολύ απλός και γρήγορος τρόπος για να μην μπερδεύεστε ποτέ.

1. Βήμα 1: Ελέγξτε τα Volt
   Πρώτα κοιτάμε τα Volt στο ταμπελάκι. Πρέπει τα Volt της μπαταρίας και του φορτιστή να είναι ακριβώς τα ίδια. Μια μπαταρία 48 Volt θέλει υποχρεωτικά φορτιστή 48 Volt. Αν τα Volt είναι ίδια, προχωράμε στο επόμενο βήμα.
2. Βήμα 2: Ο απλός υπολογισμός για τα Αμπέρ
   Για να φορτίσει σωστά μια μπαταρία μολύβδου στον κλασικό χρόνο των 8 ωρών, ο φορτιστής πρέπει να βγάζει Αμπέρ ίσα με το 14% της χωρητικότητας της μπαταρίας. Παίρνετε τα Αμπερώρια της μπαταρίας και τα πολλαπλασιάζετε με το 0,14 που σημαίνει 14%. Το νούμερο που θα βρείτε είναι τα Αμπέρ του φορτιστή που χρειάζεστε.

Παραδείγματα στην πράξη:
Έχετε μπαταρία 500 Αμπερωρίων. Κάνετε τον πολλαπλασιασμό: 500 επί 0,14 ισούται με 70. Άρα ο σωστός φορτιστής πρέπει να γράφει στο ταμπελάκι του γύρω στα 70 με 75 Αμπέρ.
Έχετε μπαταρία 600 Αμπερωρίων. Κάνετε τον πολλαπλασιασμό: 600 επί 0,14 ισούται με 84. Άρα ο σωστός φορτιστής πρέπει να γράφει στο ταμπελάκι του γύρω στα 85 Αμπέρ.

Όρια Ασφαλείας Και Κίνδυνοι Που Πρέπει Να Προσέχετε:

Όταν ελέγχετε έναν φορτιστή που έχετε ήδη στην επιχείρηση, ο ιδανικός χρόνος που πρέπει να βρίσκετε με βάση τα Αμπέρ του είναι οι 8 ώρες. Αν ξεφύγετε από αυτόν τον χρόνο, ισχύουν τρεις πολύ αυστηροί κανόνες ασφαλείας:

1. Κάτω Όριο (10%): Τα Αμπέρ του φορτιστή δεν πρέπει ποτέ να είναι λιγότερα από το 10% των Αμπερωρίων της μπαταρίας, κάτι που σημαίνει ότι η φόρτιση θα χρειαζόταν πάνω από 9 ώρες για να ολοκληρωθεί. Μην χρησιμοποιείτε τόσο μικρό φορτιστή. Θα αναγκαστεί να λειτουργεί στο 100% των δυνατοτήτων του για υπερβολικά πολύ χρόνο, με αποτέλεσμα να υπερθερμανθεί και να καεί, ενώ η μπαταρία θα καταστραφεί από θειάκωση.
2. Πάνω Όριο (20%): Τα Αμπέρ του φορτιστή δεν πρέπει ποτέ να ξεπερνούν το 20% της χωρητικότητας της μπαταρίας, κάτι που σημαίνει ότι η φόρτιση θα ολοκληρωνόταν σε λιγότερο από 6 ώρες. Μην συνδέετε έναν τόσο μεγάλο φορτιστή. Το ρεύμα θα είναι υπερβολικό, η μπαταρία μολύβδου θα βράσει, θα χάσει ακαριαία τα υγρά της και θα καταστραφεί μόνιμα.
3. Βάθος Αποφόρτισης (20%): Κατά τη χρήση του κλαρκ στην αποθήκη, η μπαταρία δεν πρέπει ποτέ να αδειάζει κάτω από το 20% της συνολικής της χωρητικότητας. Αν την αφήνετε να πέφτει κάτω από αυτό το όριο, μειώνετε δραματικά τα χρόνια ζωής της.

Απάντηση: Όχι, στην τεχνολογία του λιθίου ο κανόνας του 8ώρου δεν ισχύει. Οι μπαταρίες λιθίου δεν χρειάζονται 8 ώρες για να γεμίσουν. Φορτίζουν πλήρως σε μόλις 1 έως 2 ώρες και είναι σχεδιασμένες για σύντομες, "ευκαιριακές" φορτίσεις κατά τη διάρκεια της ημέρας (π.χ. 20-30 λεπτά στα διαλείμματα).

Ο τύπος για τις ώρες φόρτισης (χωρίς απώλειες):

Ώρες Φόρτισης = Χωρητικότητα Μπαταρίας Ah / Αμπέρ Φορτιστή

Παράδειγμα εφαρμογής:

Μια μπαταρία λιθίου 400 Ah με έναν δυνατό φορτιστή 200 Αμπέρ θα φορτίσει πλήρως σε ακριβώς 2 ώρες (400 διαιρεμένο με 200 = 2).

Τι πρέπει να προσέχετε ιδιαίτερα:
Στο λίθιο, ο φορτιστής πρέπει να είναι υποχρεωτικά εγκεκριμένος από τον κατασκευαστή της συγκεκριμένης μπαταρίας. Ο φορτιστής και η μπαταρία επικοινωνούν ηλεκτρονικά μέσω ενός ενσωματωμένου υπολογιστή που ονομάζεται σύστημα BMS (Battery Management System). Αν δεν ταιριάζουν "ψηφιακά", η μπαταρία δεν ξεκινάει καθόλου να φορτίζει για λόγους ασφαλείας.

Όρια Ασφαλείας Λιθίου που πρέπει να γνωρίζετε:

1. Όριο ταχύτητας φόρτισης (1C): Τα Αμπέρ του φορτιστή δεν πρέπει να ξεπερνούν το 100% της χωρητικότητας της μπαταρίας (π.χ. σε μπαταρία 400 Ah, ο φορτιστής να μην είναι πάνω από 400 Αμπέρ), εκτός αν το επιτρέπει ρητά ο κατασκευαστής. Το ιδανικό για μέγιστη διάρκεια ζωής είναι το 50% της χωρητικότητας (δηλαδή φορτιστής 200 Αμπέρ για μπαταρία 400 Ah).
2. Όριο θερμοκρασίας: Το λίθιο απαγορεύεται αυστηρά να φορτιστεί σε θερμοκρασίες κάτω από τους 0 βαθμούς Κελσίου (π.χ. μέσα σε θαλάμους ψυγείων ή έξω στο κρύο το χειμώνα), καθώς καταστρέφεται ακαριαία η εσωτερική του δομή. Επίσης, αν η μπαταρία ζεσταθεί πάνω από τους 45-50 βαθμούς κατά τη χρήση, πρέπει πρώτα να κρυώσει και μετά να μπει για φόρτιση.
3. Βάθος αποφόρτισης (5% έως 10%): Το λίθιο αντέχει να αδειάσει πολύ περισσότερο από τον μόλυβδο, αλλά καλό είναι να μην αφήνετε τη μπαταρία να πέφτει στο 0%. Το ηλεκτρονικό σύστημα (BMS) κλειδώνει αυτόματα τη λειτουργία του κλαρκ όταν η ενέργεια πέσει στο 5-10% για να προστατέψει τα στοιχεία.
4. Ψηφιακό κλείδωμα (BMS): Αν ο φορτιστής δεν αναγνωριστεί ψηφιακά από την μπαταρία, το σύστημα ασφαλείας μπλοκάρει αμέσως τη ροή ρεύματος για να αποφευχθεί ο κίνδυνος υπερθέρμανσης ή φωτιάς.

Σημείωση:
Αναφέρουμε ως ανώτατο όριο ασφαλείας ότι ο φορτιστής δεν πρέπει να ξεπερνά σε Αμπέρ το 100% της χωρητικότητας της μπαταρίας. Είναι απόλυτα λογικό να παραξενεύεται κανείς με αυτό, γιατί αν σκεφτόμαστε με βάση τις κλασικές μπαταρίες μολύβδου, το 100% ακούγεται ως ένα εξωπραγματικό και επικίνδυνο νούμερο!

Ας το διευκρινίσουμε όμως:
Στην τεχνολογία φορτιστών του λιθίου υπάρχει ο όρος 1C η 0,5C (Capacity).

Αυτό σημαίνει ότι η μπαταρία έχει τη δυνατότητα να απορροφήσει σε ρεύμα (Αμπέρ) ολόκληρη τη χωρητικότητά της μέσα σε μόλις 1 ώρα, χωρίς να υποστεί καμία απολύτως ζημιά.

Αν μια μπαταρία κλαρκ είναι 400 Ah, το "1C" μεταφράζεται σε φορτιστή 400 Αμπέρ. Αν της δώσουμε 400 Αμπέρ, θα φορτίσει πλήρως από το 0% στο 100% σε μόλις 1 ώρα.

Είναι υπερβολικός ένας τέτοιος φορτιστής;
Ναι, για την καθημερινή χρήση είναι υπερβολικός και αρκετά ακριβός. Όπως αναφέρουμε και στο κείμενο, το όριο των 400 Αμπέρ είναι το ανώτατο επιστημονικό όριο ασφαλείας για να μην καταπονείται η χημεία της μπαταρίας (περισσότερα στην επόμενη ερώτηση – απάντηση)

Στην καθημερινή πράξη, στα ηλεκτρικά κλαρκ λιθίου επιλέγουμε φορτιστές στο "0.5C" (δηλαδή στα μισά Αμπέρ από τη χωρητικότητα της μπαταρίας)

• Για μια μπαταρία 400 Ah, ο κανονικός εμπορικός φορτιστής της αγοράς είναι στα 200 Αμπέρ.
• Με τα 200 Αμπέρ, το κλαρκ φορτίζει πλήρως σε 2 ώρες, που αποτελεί τον ιδανικό χρόνο ώστε να μην καταπονείται η μπαταρία αλλά και να μην κοστίζει ακριβά η αγορά του φορτιστή.

Απάντηση: Όχι, ο χειριστής στην αποθήκη δεν έχει τη δυνατότητα να αλλάξει χειροκίνητα την ταχύτητα φόρτισης. Οι φορτιστές λιθίου έρχονται από το εργοστάσιο κλειδωμένοι σε μια συγκεκριμένη ισχύ που ταιριάζει με την ασφάλεια της μπαταρίας.

Ωστόσο, η διαχείριση της ταχύτητας γίνεται με δύο άλλους τρόπους:

1. Αλλαγή από τεχνικό: Αν οι ανάγκες της επιχείρησής σας αλλάξουν μόνιμα (π.χ. ανοίξει νέα βάρδια), ένας εξειδικευμένος τεχνικός μπορεί να συνδέσει τον υπολογιστή του στον φορτιστή και να επαναπρογραμματίσει τα Αμπέρ, εφόσον το επιτρέπουν οι προδιαγραφές του μηχανήματος.
2. Αυτόματη προστασία: Ακόμα και αν ο φορτιστής σας είναι εργοστασιακά πολύ δυνατός, δεν στέλνει μόνιμα το ίδιο ρεύμα. Ο ηλεκτρονικός εγκέφαλος της μπαταρίας επικοινωνεί ψηφιακά με τον φορτιστή και χαμηλώνει αυτόματα τα Αμπέρ όταν η μπαταρία πλησιάζει στο 85% για να μην ζοριστούν τα στοιχεία, ή αν εντοπίσει ότι η μπαταρία έχει ζεσταθεί πολύ.

Συνεπώς, εσείς απλώς συνδέετε την πρίζα και το έξυπνο σύστημα της μπαταρίας κανονίζει μόνο του τη μέγιστη δυνατή και ασφαλή ταχύτητα